»» BADANIE ZASADY ZACHOWANIA PĘDU ««
Do wprowadzenia zasady zachowania pędu posłużyliśmy się doświadczeniem myślowym z wózkami. Sprawdzenie ilościowe zasady wymaga dość dokładnych pomiarów i dlatego najlepiej użyć toru powietrznego. Wdmuchiwane przez odkurzacz powietrze unosi wózki, które poruszają się prawie bez tarcia.
Najpierw poziomujemy tor powietrzny, a następnie dobieramy odpowiednie wózki. W doświadczeniu myślowym, aby zmienić masy, używaliśmy coraz większej liczby jednakowych wózków.
Tutaj kolejne wózki zastąpimy dodatkowymi obciążnikami o różnych masach zamieszczanymi na wózkach. Wózki po zderzeniu powinny poruszać się razem. Wspólny
ich ruch zapewniają specjalne zderzaki, np. w jednym wózku kolec, a w drugim kulka plasteliny lub specjalnie zamocowane przyciągające się magnesy. Na rysunku powyżej pokazane są odległości, jakie należy mierzyć: drogę s1 przebytą przez pierwszy wózek i drogę s2 przebytą przez oba wózki razem po zderzeniu. Oczywiście powinniśmy mierzyć także czas t1 i t2, obu ruchów, masę m1 i m2 wózka pierwszego i drugiego, a także masę poszczególnych odważników. Do pomiaru czasu należy przygotować dwa stopery, a do pomiaru mas wagę lub siłomierze. Wyniki notujemy w tabeli.
Przebieg doświadczenia jest następujący:
- ustawiamy zważone uprzednio wózki na swoich miejscach, wózek m1 przy brzegu a m2 pośrodku,
- mierzymy odległości s1 i s2
- wózek m1 lekko pchamy w stronę środka , uruchamiając równocześnie pierwszy stoper,
- w chwili zderzenia wózków wyłączamy pierwszy, włączamy drugi stoper,
- mierzymy czas ruchu obu wózków razem,
- wyniki notujemy w tabeli.
Powtarzamy doświadczenie dla innych mas, obciążając wózki.Obliczamy niepewość względną dla wszystkich pomiarów. Jeżeli któryś wynik odbiega od pozostałych , należy dokonać pomiaru jeszcze raz.Tak dokonane doświadczenie potwierdza bezpośrednio słuszność zasady zachowania pędu.
|